Historia piłkarstwa w Zielonej Górze (w pigułce)

Najwcześniej powstałym z Zielonej Górze klubem piłkarskim był KS Zieloni, który w wyniku fuzji z Włókniarzem w 1957 roku przyjął nazwę Lubuszanka. W styczniu 1974 roku sekcję piłki nożnej Lubuszanki przejął MZKS Budowlani. Ten ostatni w sierpniu 1979 roku objął piłkarską część Zastalu. To właśnie z tą nazwą wiązały się do końca lat 80-tych największe sukcesy zielonogórskiego futbolu. W 1952 i 1973 roku Zastal w wyniku reorganizacji rozgrywek dostał się do drugiej ligi. W obu przypadkach ekipa z Zielonej Góry po roku gry wracała w szeregi trzecioligowców. Bilans potyczek za zapleczu ekstraklasy jest bardzo skromny. Z 48-u meczy zielonogórzanie wygrali ledwie 10, 13 zremisowali i aż 25 razy schodzili z boiska pokonani. Zdobyli 45 bramek, a stracili 106. Największym dotychczas sukcesem zielonogórskiej drużyny w Pucharze Polski był awans do ćwierćfinału tych rozgrywek w sezonie 1986/87

Nowa jakość rozpoczęła się we wspomnianym już 1979 roku gdy rozpadł się Zastal, a jego miejsce w trzeciej lidze zajęła MZKS Lechia. Od 1990 roku klub przyjął nazwę Zielonogórski Towarzystwo Piłkarskie "Lechia" i wraz z tym zaczęły się problemy. Działacze wypowiedzieli etaty piłkarzom i w zespole musieli występować prawie wyłącznie juniorzy Lechii oraz Zrywu. Trenerem został Bronisław Przygodzki, a klub przyjął nazwę Lechia - Polmozbyt. Wobec takich zawirowań nikogo nie zdziwił spadek do czwartej ligi. Na szczęście banicja trwała tylko jeden sezon. Już w sezonie 1993/94 zielonogórski klub jako beniaminek zajął piąte miejsce, by rok później we wspaniałym stylu wywalczyć awans do drugiej ligi. W trakcie sezonu piłkarze Lechii wygrali 22 mecze, 9 zremisowali, a 3 przegrali i tylko lepszą różnicą bezpośrednich spotkań pokonali Moto Jelcz Oława. Drugoligowa przygoda potrwała cztery sezony które zakończyły się dorobkiem: 34-ech zwycięstw, 26-ściu remisów i 66-ściu porażek. W tym okresie zielonogórzanie zdobyli 119 goli i stracili 204. Był to zdecydowanie najlepszy okres w najnowszej historii piłki nożnej w Zielonej Górze. W przerwie zimowej sezonu 1999/2000 do graczy trzecioligowej Lechii dołączyli piłkarze Piasta Czerwieńsk. Mieszanka ta spowodowała utrzymanie się zielonogórskiej ekipy w gronie trzecioligowców. Po sezonie doszło do oficjalnej fuzji i do nowego sezonu przystąpił ASPN Zryw. Młody zespół nie był w stanie zapewnić sobie utrzymania i spadł do niższej klasy rozgrywek.

Z pomocą przeszedł jednak świeżo upieczony trzecioligowiec Lech Sulechów. Zespół ten oparty o zawodników byłej Lechii, którzy odmówili gry w ASPN Zryw łatwo wywalczył awans. Doszło do kolejnej fuzji po której do rozgrywek trzeciej ligi przystąpił Lech Zryw/Sulma Zielona Góra. Z czasem z nazwy odpadł człon "Zryw" i pozostał: Lech Sulma Zielona Góra. Po wycofaniu się ze sponsorowania sekcji fabryki makaronów Sulma klub pozostał przy nazwie Lech Zielona Góra.

Do najbardziej znanych zawodników, którzy grali w Zielonej Górze lub są wychowankami klubów z naszego miasta należą: Kazimierz Szachnitowski, Dariusz Kubicki, Maciej Murawski, Paweł Primel, Marek Czerniawski. Kilka występów w pierwszoligowej Dyskobolii zaliczyli Wojciech Pochylski i Krzysztof Jutrzenka, a w szerokich kadrach pierwszoligowców znaleźli się Marcin Szałęga i Łukasz Załuska.

Materiały zebrał: Piotr Milczarkiewicz